| Học không chán, dạy không mòn |
| Thứ hai, 06 Tháng 12 2010 14:23 | ||||
Không phải bảng đen phấn trắng mà là bảng đen phấn màu, không phải lên lớp thầy đọc – trò chép mà học sinh phải sử dụng sức mạnh của não bộ để tư duy, ghi nhớ. Đặc biệt, không cần quay cóp vẫn có kiến thức để “lôi” ra đạt điểm trung bình trở lên. Phương pháp học bằng bản đồ tư duy, với cách trình bày sáng tạo, đã và đang mang đến sinh khí mới cho thầy và trò.
Năm 2006, thấy cô con gái theo học phổ thông chương trình học bổng tại Singapore đang trong kỳ thi mà chỉ ôn tập với vài hình vẽ loằng ngoằng, TS Trần Đình Châu (vụ trưởng – giám đốc ban điều hành dự án phát triển giáo dục trung học cơ sở (THCS) 2 – bộ Giáo dục và đào tạo) tỏ ra chưa vừa lòng, nhưng sau khi được cháu giải thích đây chính là “đề cương ôn tập chi tiết” – còn gọi là bản đồ tư duy (BĐTD) mà cháu tự làm qua sự hướng dẫn của thầy cô từng môn tại trường, TS Châu rất ngạc nhiên và hào hứng.
Từ đây ông cùng nhóm nghiên cứu của dự án THCS 2 và viện Khoa học giáo dục đã nghiên cứu, tham khảo các cuốn sách của tác giả Tony Buzan (Anh) về BĐTD để có thể đưa việc thiết kế, giảng dạy BĐTD vào Việt Nam, góp phần hạn chế tình trạng học theo lối mòn đọc – chép. Tuy được thử nghiệm từ năm 2008, nhưng vừa qua những kết quả nghiên cứu, những bài báo chuyên ngành, báo cáo khoa học của nhóm mới được “trình làng” và qua tập huấn cho một số trường tham gia dự án THCS 2, được nhiều giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục ở các trường tích cực áp dụng. Theo TS Châu, việc triển khai thiết kế BĐTD không khó. Giáo viên có thể soạn sẵn một BĐTD ở nhà. Khi lên lớp hướng dẫn học sinh lập bản đồ theo nhóm hoặc cá nhân với các gợi ý. Sau đó, các nhóm hoặc cá nhân sẽ lên báo cáo, thuyết minh về bản đồ của mình. Các nhóm ở dưới có thể thảo luận, chỉnh sửa, hoàn thiện bản đồ. Cuối cùng giáo viên sẽ củng cố kiến thức cho các em bằng một BĐTD giáo viên đã soạn sẵn hoặc BĐTD học sinh vừa hoàn thiện. Hoạt động này vừa giúp kiểm tra việc hiểu kiến thức của các em, vừa rèn cho các em khả năng thuyết trình trước đông người. Đặc biệt, khi học sinh đã tự thiết kế, tự ghi chép bằng giấy và bút màu thì các em đã hiểu sâu kiến thức và biết chuyển kiến thức từ sách giáo khoa thành cách hiểu của riêng mình. Ngoài ra, các em sẽ rèn được khả năng vẽ, kích thích trí tưởng tượng, tư duy. Mỗi khi ôn tập cuối kỳ, chỉ cần nhìn vào BĐTD các em đã tự hệ thống lại kiến thức mà không mất nhiều thời gian làm “đề cương, đáp án”, TS Châu nhấn mạnh.
BĐTD là khái niệm do giáo sư Tony Buzan phát minh từ hơn chục năm trước. Tại Việt Nam, một số giáo viên như thầy giáo Hoàng Đức Huy (giáo viên trung tâm giáo dục thường xuyên quận 4, TP.HCM) đã áp dụng hình thức giảng dạy độc đáo này cho môn văn. Tuy nhiên, chỉ qua các khoá tập huấn của dự án phát triển giáo dục THCS 2 thì việc đưa BĐTD vào giảng dạy mới được triển khai và từng bước nhân rộng trong các môn học, các trường trong cả nước. Dự án đã tập huấn cho hơn 100 trường THCS trong cả nước, tập trung tại Bắc Giang, Hà Nội, Hà Tĩnh, Lào Cai, Bắc Kạn, Lai Châu, Bình Thuận, Bình Phước, TP.HCM… Việt Báo (Theo SGTT) 
|
